عباس يميني شريف



28 آذر ماه سالگرد درگذشت عباس يميني شريف از نخستين شاعران و نويسندگان كودكان كشورمان است. او در پامنار تهران متولد و در پنج سالگي به همراه خانواده‌‌ به دهكده‌ دربند در نزديكي تهران رفت. با رفتن به مدرسه و مکتب در دربند با دنياي علم و سواد آموزي آشنا و نهايتا از مدرسه دولتي تجريش گواهينامه ششم ابتدايي خود را دريافت نمود. يميني شريف در خانواده ‌اي با فرهنگ پرورش يافت و لالايي‌هاي دوران كودكي و انس با شعرهاي حافظ و سعدي و مولوي و نيز شعرهاي روز، سبب شد او نيز به شعر و مطالعه روي آورد.

اشعار و داستانهاي عباس يميني شريف براي كودكان و نو جوانان به صورت كتابهاي متعدد به چاپ رسيده و او را در زمرة پر كارترين نويسنده و شاعر كودكان جهان در آورده است. عباس يميني شريف تا آخرين رمق خود براي كودكان نوشت و كار كرد و هيچ اوقاتي را خوش تر از زماني كه براي آنها مي نوشت يا دربارة آنها سخن مي گفت سراغ نداشت. چند كتاب او جايزه هائي از مراجع ايراني و بين المللي گرفتند .

يميني شريف در طول فعاليتهاي ادبي خود علاوه بر سرودن شعر به كارهاي متنوعي در اين زمينه دست زد از جمله : نوشتن قصه هاي منظوم، نمايشنامه هاي كودكانه، ترجمه اشعار كودكانه خارجي به فارسي،قصه ها و نمايشنامه هاي منثور، ترجمه ي داستان،مطالب علمي و مطالب اجتماعي، و نوشتن كتاب اول ابتدايي براي دبستانها. اولين كتاب او با نام آواز فرشتگان در سال 1325 منتشر شد و بيست و هفتمين و آخرين كتاب او نيز سياهك و سفيدك بود كه با نقاشي پرويز كلانتري در سال 1363 انتشار يافت.

در زير تلفيقي از سالشمار زندگي و آثار استاد يميني شريف آمده است که قطعا شامل تمامي آثار، مقالات علمي پژوهشي مندرج در نشريات و اتفاقات زندگي سراسر عشق به کودکان وي نمي شود.

سالشمار و آثار زندگي استاد عباس يميني شريف:

1298- تولد در محله پامنار تهران، اول خردادماه.

1303- عزيمت به دهکده ي دربند بهمراه خانواده در 5 سالگي.

- شروع به تحصيلات مقدماتي در مکتبخانه روستا.

1308- آشنايي با فرخي يزدي بواسطه خواندن اشعار وي براي آوازه خوان بي سواد روستا.

1312- آغاز سرودن اشعار با بهره گيري از اندوخته هاي مکتب و مدرسه.

1314- اخذ تصديق شش ساله ابتدايي از دبستان دولتي تجريش.

1317- اخذ مدرک دوره اول متوسطه از دبيرستان دارالفنون تهران.

- ورود به دانشسراي مقدماتي تهران در سن 19 سالگي.

- آشنايي با ادبيات کودکان جهان پس از ورود به کتابخانه دانشسرا.

- شروع به مطالعه و ترجمه کتب مرتبط با کودکان.

1319- اخذ گواهينامه از دانشسراي مقدماتي.

1322- راهيابي اشعار او به کتابهاي دبستاني و يافتن اعتباري ويژه .

- سرودن شعري بمنظور توصيف کوه دماوند در فصلهاي زمستان و تابستان و بيان زيبايي هاي آن با نام " دماوند ".

- سرودن شعري با موضوع تعريف يک کودک دبستاني از خودش با نام " من مي روم دبستان ".

- سرودن شعري از زبان کودک درباره ي پدرش با نام " من بابا را خيلي دوست دارم ".

- سرودن شعري با موضوع تعريف يک سوسک از خودش با نام " آواز خاله سوسکه ".

- سرودن شعري با موضوع تعريف يک کودک دبستاني از خودش با نام " من مي روم دبستان ".

- سرودن منظومه داستاني با نام " جوجه کلاغ ".

- سرودن شعري درباره ارزش ابر و باران و برف براي انسان با نام " ابر شتابان ".

- سرودن شعري با نام " گل بيژن".

- سرودن شعري درباره درخشندگي ستارگان در شب با نام " ستاره ".

1323- انتشار هفته نامه بازي کودکان ( جهان تربيت ) با همکاري ابراهيم بني احمد.

- سوم آبانماه، اخذ گواهينامه ليسانس آموزش در رشته ادبيات فارسي از دانشسراي عالي دانشگاه تهران.

- سرودن شعري درباره زيبايي هاي بهار و شادي آفريني آن با نام " غمگين مباش يک آن ".

- سرودن شعري از زبان يک دختر براي بيان ويژگي هاي خودش با نام " شعر دختر ".

- سرودن شعري از زبان يک مگس براي معرفي خودش با نام " مگس مي گويد ".

- سرودن شعري از زبان يک پسر براي معرفي خودش با نام " شعر پسر ".

- سرودن شعري از زبان يک سگ درباره نگهبانيش با نام " پاسبان خانه ".

- سرودن شعري از زبان يک کودک براي جوجه اش با نام " بخوانيد و برقصيد ".

- سرودن شعري در توصيف ويژگي هاي باد و وصف طبيعت هنگامي که باد مي وزد با نام " نشاني باد ".

- سرودن شعري براي بيان ويژگي هاي يک مادر از زبان دو دخترش با نام " گفتگوي نسرين و شيرين ".

- سرودن شعري درباره لباس مناسب براي خوابيدن کودکان با نام " خواب ".

- سرودن شعري درباره يک کودک خردسال با نام " شعر آقا مهدي ".

- سرودن شعري در توصيف آدمي کثيف و نحوه برخورد ديگران با او تحت عنوان " کثيف ".

- سرودن شعري در آموزش و توصيه هايي براي دم کردن و ريختن چاي به کودکان با نام " سماور جوش امد ".

- سرودن شعري از زبان کودکي که بدليل گريه نکردن هنگام زمين خوردن مورد تشويق مادرش قرار مي گيرد با نام " همين و همين ".

- سرودن شعري براي اهميت درس خواندن بعد از بازي کردن با نام " وقت درس ".

- سرودن شعري در مورد چند دختر کوچک خياط با نام " خياط هاي کوچولو ".

- سرودن شعري در مورد ويژگي هاي يک دختر کوچک با نام " دخترک لب گلي ".

- سرودن شعري در مورد آموزش استفاده درست از آب نهر و کثيف نکردن آن با نام " بلند شو که مشتي – از اهل شهر را کشتي ".

- سرودن شعري بمنظور عدم سنگ پراني کودکان در کوچه ها با نام " سنگ نپران ".

- سرودن شعري درباره ماه و شرح زيبايي هاي آن با نام " گفتگوي من و ماه ".

- سرودن شعري در مورد گربه و توصيف آن هنگام شکار با نام " بخوانيد و برقصيد : شعر گربه ".

- سرودن شعري براي آموزش راه رفتن خردسالان با نام " شعر ني ني کوچولو ".

- سرودن شعري براي افراد سيگاري و يادآوري مضرات آن با نام " شعر سيگار ".

- سرودن شعري در باره شباهتهاي دو کودک دوقلو با نام " دوقلو ".

- سرودن شعري از زبان يک جوجه و بيان مراحل زندگيش با نام " سرگذشت يک پرنده ".

- سرودن شعري از زبان يک الاغ و کارهايي که براي انسان انجام مي دهد با نام " از قول الاغ بآهنگ پاي او ".

- سرودن شعري از زبان يک قاطر و کارهايي که براي انسان انجام مي دهد با نام " از قول قاطر بآهنگ پاي او ".

- سرودن شعري از زبان يک شتر و کارهايي که براي انسان انجام مي دهد با نام " از قول شتر بآهنگ پاي او ".

- سرودن شعري از زبان يک گاو و فوائدي که براي انسان دارد با نام " شعر گاو ".

- سرودن شعري از زبان يک کودک در توصيف عروسکش با نام " شعر کودک ".

- سرودن شعري از زبان زنبور در توصيف مهارتها و توانايي هايش با نام " شعر زنبور ".

- سرودن شعري درباره نگهداري کفش با نام " کفش کهنه ".

- سرودن شعري درباره عاقبت بي نظمي با نام " دفتر اختر ".

- سرودن داستاني منظوم با نام " بره پري ".

- سرودن شعري بمنظور آموزش آداب غذا خوردن با نام " خوشم نيامد از حسن ".

- سرودن شعري در مورد مضرات تخمه شکستن با نام " شعر تخمه شکستن ".

- سرودن داستان منظوم با نام " شعر احمد ".

- سرودن شعري درباره حرکات غازها بر روي آب و هنگام پرواز با نام " غاز ".

1324- ورود به دانشکده ادبيات دانشگاه تهران براي ادامه تحصيل در مقطع دکترا.

- آشنايي با ادبيات کودکان جهان پس از ورود به کتابخانه دانشسرا.

- شروع به مطالعه و ترجمه کتب مرتبط با کودکان.

- سرودن شعري براي بيان عشق پروانه به گل و روشنايي با نام " پروانه و چراغ ".

- نگارش چيستان در قالب شعر با موضوع معرفي کتاب با نام " يار مهربان ".

- سرودن شعري در وصف ويژگي هاي ترن با نام " شعر ترن ".

- نگارش چيستان در قالب شعر براي معرفي قورباغه با نام " چيستم؟ ".

- سرودن شعري از زبان مورچه در مورد کار، تلاش و زندگي با نام " مورچه ".

- سرودن شعري از زبان کودکان در باره عشق و علاقه شان به ايران با نام " ايران ".

- سرودن شعري از خاطره ي گذراندن يک روز در طبيعت با نام " در دامن صحرا ".

- سرودن شعري در وصف کودکي کمرو با نام " شعر حسنک ".

- سرودن شعري از زبان يک کودک و مقايسه کارهاي يک آهنگر با کارهاي خودش با نام " من و آهنگر ".

- سرودن شعري در وصف خوشحالي گنجشک کوچک از آمدن بهار با نام " تبريک گنجشک ".

- نگارش چيستان در قالب شعر در مورد معرفي پشه مالاريا با نام " چيستم؟ ".

- نگارش چيستان در قالب شعر در مورد معرفي پروانه با نام " چيستم؟ ".

- سرودن شعري در توصيف شب چهارشنبه سوري با نام " چهارشنبه سوري ".

- سرودن شعري در توصيف مراحل زندگي گنجشک با نام " شعر گنجشک ".

- سرودن شعري در خصوص مضرات همجواري طبيعت و صنعت با نام " صنعت و طبيعت ".

- سرودن شعري درباره سفره هفت سين با نام " يک منظره زيبا ".

- سرودن شعري با نام " هشيار باش – هشيار باش ".

- سرودن شعري در توصيف نسيم بهاري که در اسفندماه مي وزد با نام " نسيم اسفند ".

1325- چاپ اولين كتاب شعر با نام " آواز فرشتگان ".

1326- ارائه پايان نامه دکترا با موضوع " داستانهاي منثور و روشهاي مختلف آنها " .

- دريافت يک قطعه مدال درجه دوم فرهنگ از شوراي عالي فرهنگ مصوبه جلسه 621 شورا.

- تاليف کتاب با نام " قصه هاي شيرين ".

1327- انتشار هفته نامه دانش آموز با همکاري مشايخ فريدني، ابراهيم ديلمقانيان و اقبال يغمايي.

1328- تاليف کتاب داستان با نام " گربه هاي شيپور زن ". ( چاپ دوم 1340 )

- سرودن شعر " مگو ناتوانم " بمنظور بالا بردن اعتماد بنفس و پشتکار در کودکان.

- پذيرش مديريت مجله " دانش آموز " و " شير و خورشيد سرخ ايران " .

1329- تاليف کتاب داستان با نام " دو کدخدا " براي کودکان.( چاپ دوم 1344 و چاپ سوم 1349 )

- تاليف کتاب داستان با زمينه اجتماعي براي دانش آموزان با نام " از حرف تا عمل ".

1330- تاليف کتاب منظومه داستاني براي دانش آموزان با نام " عاقبت فراري از ميهن ".

- ترجمه کتاب " برق و حريق ".

- ترجمه کتاب " روي زمين و زير زمين " ( اثر ارياوبر. ا ).

1331- عدم موافقت هيات نظارت دوره دکترا ادبيات فارسي دانشکده با موضوع پايان نامه پيشنهادي.

- موافقت و پيشنهاد هيات نظارت مبني بر انتخاب موضوع " داستانهاي منثور قرن هفتم و هشتم " بصورت کلي بر روي تمامي متون و نويسندگان.

- انصراف از تحصيل و عدم ارائه پايان نامه مصوب.

1332- ارائه نخستين ترجمه از کتاب " ابران و تيتانيا " و استقبال اساتيد وي از آن.

- عزيمت به آمريکا با استفاده از بورس دولتي براي تحصيل در دانشگاه کلمبيا.

- تاليف کتاب " دنيا گردي جمشيد و مهشيد " بمنظور آشنايي کودکان با کشورهاي جهان.( چاپ دوم 1345 )

1333- اخذ مدرک فوق ليسانس در رشته هنر از دانشگاه کلمبيا و بازگشت به ايران.

- تاليف کتاب آموزش حروف الفبا با نام " بازي با الفبا ".

- اخذ جايزه ادبي هنري بهترين کتاب سال بخاطر کتاب " بازي الفبا ".

- تاليف کتاب داستان با نام " در جستجوي بهترين آفريده خدا ".

- تاليف کتاب داستان براي کودکان با نام " باغبان و ريشه کن ".

- تاليف کتاب داستان براي دانش آموزان با نام " ترس از مجسمه ".

1334- اخذ مجوز تاسيس دبستان پسرانه روش نو از وزارت فرهنگ در تيرماه.

- تاسيس مدرسه روش نو با کمک همسرش توراندخت مقومي تهراني.

1335- اخذ تقديرنامه و جايزه سلطنتي براي سلسله کتابهاي ( قرائت کودکان )، تاليفي 1333.

- تاليف کتاب داستان با نام " پول کار نکرده ".

- تاليف کتاب داستان با نام " خرچنگ پير ".

- پيشنهاد به موسسه کيهان براي انتشار مجله کيهان بچه ها.

- راه اندازي نشريه کيهان بچه ها و پذيرش مديريت آن تا سال 1358.

1336- تاليف کتاب و آموزش نکات مهم در خصوص مشخصات کتابهاي مورد علاقه کودکان با نام " کودکان چه نوع کتاب هايي را دوست دارند ".

- اخذ مجوز تاسيس دبستان دخترانه روش نو از وزارت فرهنگ در آذرماه.

- تاسيس باشگاهي براي بچه ها با همين نام.

- ترجمه کتاب " جزيره مرجان " ( اثر پلينتن ).

- سرودن شعري در مورد جوانه زدن و رشد دوباره درختان در فصل بهار با نام " بيد ".

- تاليف کتاب مجموعه خاطره هاي کودکي با نام " چند خاطره از کودکي ".

- تاليف کتاب داستان براي خردسالان با نام " چکار کنم تا همه دوستم داشته باشند ".

- سرودن شعري درباره خري سرکش و نا آرام با نام " خر چموش ".

- سرودن شعر از زبان پسري که از کارهاي سگ، گربه، موش و خرگوشي که نگهداري مي کند خسته شده با نام " في في و پيشي ".

- نگارش داستان فانتزي با نام " ببر غمگين ".

- تاليف کتاب داستان با نام " گل سرخ و شکوفه ".

1337- تاليف کتاب کمک درسي با هدف آموزش واژگان و جمله هاي ساده به کودکان دبستاني با همکاري اسمعيل والي زاده با نام " داستان عروسک ".

1338- ترجمه کتاب " بيژن و شير ".

1339- تاليف کتاب داستان با نام " گاو مهربان ".

- سرودن شعري از زبان کودک درباره مادرش و آرزوهايي که براي او دارد با نام " روز مادر ".

- سرودن شعري به مناسبت آمدن بهار با نام " عيد ".

- تاليف کتاب درسي اول دبستان.

- تاليف کتاب داستان با نام " دختري که شب عيد به آسمان رفت ".

1340- سرودن شعري که با مژده ي آمدن سال نو به همه شادباش مي گويد با نام " بهار ".

- بيست و يکم تيرماه، نگارش نامه قدرداني از همسرش " توراندخت مقومي تهراني " به پاس فعاليت او در مدرسه روش نو.

1341- تاليف کتاب، حاوي مجموعه خواندني هاي نو سوادان براي مربيان در خصوص شيوه هاي تربيتي کودکان با نام " ما و بچه هاي ما ".

- تاسيس موسسه ي فرهنگي و غير انتفاعي شوراي كتاب كودك با همكاري عده اي از فرهنگيان با سابقه.

- عضويت در هيئت مديره و تقبل مسئوليت خزانه داري شورا کتاب کودک.

1342- سرودن شعري درباره جانوران جنگل و زندگي خوب و شادي که دارند با نام " روي برگهاي سبز ".

- سرودن شعري درباره ي زيبايي آسمان و ابرهايش با نام " ابرهاي جاندار ".

- سرودن شعري درباره فرا رسيدن بهار با نام " مژده نوروز ".

1343- سرودن شعري در توصيف غازها با نام " غاز ".

- سرودن شعري در توصيف گاوها در زمان چريدن و شيردادن به گوساله ها با نام " گله گاو ".

- سرودن شعري از زبان کتاب که از فوائد خودش مي گويد با نام " آواز کتاب ".

1344- تاليف کتاب مجموعه داستانهاي منظوم با نام " فري به آسمان مي رود ".

- اخذ جايزه شوراي کتاب حاوي لوح تقدير و پلاک شورا بخاطر کتاب " فري به آسمان مي رود " بعنوان بهترين نويسنده اي که بيش از ديگران براي کودکان و نوجوانان کتابهاي خوب منتشر کرده.

- سرودن شعري درباره چلچله ها در فصل بهار با نام " چلچله ها ".

1345- تاليف کتاب مجموعه اشعار با نام " آواي نوگلان".

- سرودن شعري با نام " بره پري ".

1346- تاليف مجموعه داستان هاو افسانه ها براي کودکان با نام " قصه هاي شيرين ".

- تاليف مجموعه اشعار بمنظور آشنايي کودکان با درخت و طبيعت با نام " جشنواره درخت در دبستان ".

1347- سرودن شعري در توصيف سايه با نام " سايه ".

- دريافت تقديرنامه و جايزه سلطنتي بخاطر تاليف کتاب " آواي نوگلان " در اول فروردين ماه.

1348- تاليف کتاب داستان فانتزي با نام " پرويز و آيينه ".

1349- تاليف کتاب مجموعه داستان با نام " در ميان ابرها ".

1350- اخذ جايزه ادبي هنري بهترين کتاب سال بخاطر کتاب " آواي نوگلان ".

- دريافت تقديرنامه و اهداء پلاک شوراي کتاب کودک بخاطر کتاب " فري به آسمان مي رود".

- تاليف کتاب منظومه داستاني با نام " پوري و لباس هايش ".

- تاليف کتاب مجموعه اشعار کودکانه با نام " گلهاي گويا ".

- تاليف کتاب مجموعه داستاني با نام " همسايه عجيب ".

1352- انتشار کتاب مجموعه اشعار با نام " باغ نغمه ها ".

1353- قبول و تعهد براي پرداخت جايزه يکصد هزار ريالي بمنظور تشويق هنرمندان بعنوان " جايزه عباس يميني شريف ".

- سرودن شعري درباره طبيعت ايران و زيبايي هايش با نام " آه ايران عزيز ".

1354- نگارش نمايشنامه تک پرده اي براي کودکان با نام " دستمال گلدار و گنج بي صاحب ".

- اعطاء مبلغ يکصد هزار ريالي بعنوان جايزه " عباس يميني شريف " به 3 نفر از هنرمندان.

1355- تاليف کتاب داستان با نام " خر و خرکچي ".

- تاليف مجموعه اشعار با نام " سفر با تور ".

- اعطاء مبلغ يکصد هزار ريالي بعنوان جايزه " عباس يميني شريف " به 3 نفر از هنرمندان.

1356- تاليف داستان، ويژه کودکان با نام " کتاب توکا ".

- تاليف کتاب بمنظور تعريف کلي از شعر و شعر کودک و بازگويي ويژگي هاي شعر کودک با نام " شعر کودک و نوجوان ".

- اعطاء مبلغ يکصد هزار ريالي بعنوان جايزه " عباس يميني شريف " به 3 نفر از هنرمندان.( آخرين دوره )

1357- تاسيس انجمن پژوهش هاي آموزشي با همکاري ديگر دوستان.

1358- بازنشتگي از مديريت مدارس روش نو .

- تاسيس انتشارات روش نو با همکاري همسرش.

1360- تاليف کتاب " چهره جنگ در ادبيات کودکان و نوجوانان ".

1361- تاليف کتاب داستان با نام " خانه بابا علي ".

1362- تاليف کتاب با نام " شعر با الفبا ".

1363- تاليف کتاب با نام " سياهک و سفيدک ".

1366- انتشار کتابي منتخب از اشعار عباس يميني شريف با گزينش ثمينه باغچه بان با عنوان " نيم قرن در باغ شعر کودکان ".

1367- تاليف آخرين کتاب سوادآموزي براي کودکان ايراني مقيم کشورهاي انگليسي زبان.

1368- عزيمت به آمريکا براي درمان بيماري.

- تاليف کتاب با نام " جدال در پرتگاه توچال ".

- تاليف کتاب با نام " فارسي زبان ايران ".

- بازگشت به ايران و پيوستن به معبودش در بيست و هشتم آذر ماه.

- برپايي مراسم بزرگداشت وي در دانشگاه UCLA در بهمن ماه.

- ايراد سخنراني خانم ثمينه باغچه بان در مراسم بزرگداشت وي در دانشگاه UCLA.

- ايراد سخنراني آقاي احسان يارشاطر در مراسم بزرگداشت وي در دانشگاه UCLA.

1369- برپايي مراسم بزرگداشت وي در شوراي کتاب کودک.

- ايراد سخنراني آقاي هومن يميني شريف در مراسم بزرگداشت وي در شوراي کتاب کودک.

- ايراد سخنراني همسرش خانم " توراندخت مقوي تهاني " در مراسم بزرگداشت وي در شوراي کتاب کودک.

1372- انتشار کتاب " شهر ناپديدان " پس از فوت توسط انتشارات روش نو.

- انتشار کتاب " باغ دوستي " پس از فوت توسط انتشارات روش نو.

- انتشار کتاب " پلنگ يکه تاز " پس از فوت توسط انتشارات روش نو.

آخرين سروده استاد در وصف خودش پس از بازگشت از آمريکا:

من نغمه سراي كودكانم شادست ز مهرشان روانم

عباس يميني شريفم گيرد ز كودكان نشانم تهيه و تنظيم : محمد شکراله زاده